Σε εξέλιξη βρίσκονται παρασκηνιακές διεργασίες στην Ουάσινγκτον για την επόμενη φάση της σύγκρουσης με το Ιράν, την ώρα που οι στρατιωτικές επιχειρήσεις μπαίνουν στην τρίτη εβδομάδα και η ένταση παραμένει υψηλή. Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται το Axios, η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ εξετάζει το ενδεχόμενο διαμόρφωσης ενός πλαισίου συνομιλιών με την Τεχεράνη, χωρίς ωστόσο να διαφαίνεται άμεση αποκλιμάκωση. Αν και γίνεται λόγος για πιθανή επιβράδυνση των επιχειρήσεων, εκτιμάται ότι οι συγκρούσεις θα συνεχιστούν για ακόμη δύο έως τρεις εβδομάδες.
Στις σχετικές διαβουλεύσεις συμμετέχουν στενοί συνεργάτες του Αμερικανού προέδρου, όπως ο Τζάρεντ Κούσνερ και ο Στιβ Γουίτκοφ, με στόχο τη διαμόρφωση μιας βάσης για πιθανή συμφωνία. Μεταξύ των βασικών ζητημάτων που εξετάζονται είναι η επαναφορά της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, ο περιορισμός των αποθεμάτων εμπλουτισμένου ουρανίου και μια συνολική ρύθμιση για το πυρηνικό πρόγραμμα, τους βαλλιστικούς πυραύλους και τη δράση συμμάχων του Ιράν στην περιοχή.
Παρά το γεγονός ότι δεν υπάρχει άμεση επικοινωνία μεταξύ των δύο πλευρών, χώρες όπως η Αίγυπτος, το Κατάρ και το Ηνωμένο Βασίλειο λειτουργούν ως δίαυλοι μεταφοράς μηνυμάτων. Από την πλευρά της, η Τεχεράνη εμφανίζεται διατεθειμένη να συζητήσει, θέτοντας όμως προϋποθέσεις όπως η κατάπαυση του πυρός, εγγυήσεις μη επανάληψης επιθέσεων και οικονομική αποζημίωση.
Αμερικανικές πηγές εκτιμούν ότι η στρατιωτική πίεση έχει περιορίσει τις δυνατότητες του Ιράν, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο να προσέλθει τελικά σε διαπραγματεύσεις.
Οι όροι που θα τεθούν
Στο πλαίσιο των αμερικανικών θέσεων, εξετάζονται όροι όπως η αναστολή του πυραυλικού προγράμματος για πέντε χρόνια, μηδενικός εμπλουτισμός ουρανίου, παροπλισμός βασικών πυρηνικών εγκαταστάσεων σε Νατάνζ, Ισφαχάν και Φορντό, καθώς και αυστηρή διεθνής εποπτεία της σχετικής τεχνολογίας. Παράλληλα, ζητείται διακοπή της χρηματοδότησης οργανώσεων όπως η Χεζμπολάχ, οι Χούθι και η Χαμάς, αλλά και ευρύτερες συμφωνίες ελέγχου εξοπλισμών στην περιοχή.
Η ιρανική πλευρά έχει απορρίψει στο παρελθόν αρκετές από αυτές τις προϋποθέσεις, επισημαίνοντας ότι η εμπιστοσύνη προς τις ΗΠΑ είναι περιορισμένη, λόγω προηγούμενων διακοπών συνομιλιών που συνδέθηκαν με στρατιωτικές ενέργειες.
Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, φέρεται να έχει καταστήσει σαφές ότι η αποκατάσταση της ομαλότητας στα Στενά του Ορμούζ προϋποθέτει τον τερματισμό των επιθέσεων από ΗΠΑ και Ισραήλ, καθώς και δεσμεύσεις ότι αυτές δεν θα επαναληφθούν.
Από την πλευρά του, ο Τραμπ εμφανίζεται ανοικτός σε συνομιλίες, χωρίς όμως να αποδέχεται προς το παρόν άμεση κατάπαυση του πυρός, ενώ η απαίτηση για αποζημιώσεις θεωρείται δύσκολα αποδεκτή. Ως εναλλακτική, εξετάζεται το ενδεχόμενο επιστροφής δεσμευμένων ιρανικών κεφαλαίων.
Παράλληλα, η Ουάσινγκτον επιχειρεί να εντοπίσει ποιος λαμβάνει τις τελικές αποφάσεις στο ιρανικό καθεστώς, αλλά και ποια χώρα θα μπορούσε να αναλάβει ρόλο διαμεσολαβητή. Αν και το Ομάν είχε διαδραματίσει αντίστοιχο ρόλο στο παρελθόν, το Κατάρ εμφανίζεται ως πιθανή εναλλακτική, λόγω της εμπειρίας του σε διαπραγματεύσεις για τη Γάζα.
Οι σύμβουλοι του Αμερικανού προέδρου εμφανίζονται να προετοιμάζονται για κάθε ενδεχόμενο, με το υπό εξέταση πλαίσιο να βασίζεται σε προτάσεις που είχαν τεθεί στη Γενεύη λίγο πριν την έναρξη της σύγκρουσης, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο διπλωματικής διεξόδου το επόμενο διάστημα.
