Η κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή έχει ήδη σημάνει συναγερμό στο κυβερνητικό οικονομικό επιτελείο, το οποίο επεξεργάζεται σενάρια έκτακτης παρέμβασης – πιθανότατα να επιστρέφει το fuel pass – σε περίπτωση που η ενεργειακή αναταραχή λάβει μόνιμα χαρακτηριστικά.
Το κρίσιμο όριο είναι η τιμή του πετρελαίου τύπου Brent Crude, σύμφωνα με την ΕΡΤ. Εάν ξεπεράσει και παραμείνει πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι για διάστημα άνω των 30 ημερών, τότε θεωρείται σχεδόν βέβαιο ότι θα πυροδοτηθεί νέο κύμα ακρίβειας, με άμεσες επιπτώσεις σε καύσιμα, ηλεκτρικό ρεύμα και μεταφορές.
Στόχος της κυβέρνησης είναι να αποφευχθεί ένα νέο πληθωριστικό σοκ που θα συρρικνώσει το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών και θα εκτροχιάσει τις δημοσιονομικές προβλέψεις.
Πώς θα είναι το Fuel Pass
Σύμφωνα με τα σενάρια, το πρώτο μέτρο που φέρεται να σχεδιάζει η κυβέρνηση είναι η επαναφορά της επιδότησης καυσίμων, στα πρότυπα του Fuel Pass του 2022, αλλά με πιο αυστηρά εισοδηματικά κριτήρια.
Το νέο μοντέλο θα είναι πιο στοχευμένο, ώστε να περιοριστεί το δημοσιονομικό κόστος και η ενίσχυση να κατευθυνθεί κυρίως:
- σε χαμηλά και μεσαία εισοδήματα
- σε επαγγελματίες οδηγούς
- σε κατοίκους απομακρυσμένων και νησιωτικών περιοχών
Υπενθυμίζεται πως το 2022, μετά το ξέσπασμα του πολέμου στην Ουκρανία, εφαρμόστηκαν διαδοχικά:
- Fuel Pass για καύσιμα
- Market Pass για τρόφιμα
- επιδότηση στους λογαριασμούς ρεύματος
Ιδιαίτερη σημασία είχε δοθεί και στον τρόπο καταβολής, όσοι επέλεγαν άυλη ψηφιακή κάρτα λάμβαναν ελαφρώς υψηλότερη ενίσχυση σε σχέση με την απευθείας πίστωση σε ΙΒΑΝ.
Μέτρα και για το ρεύμα
Εφόσον η άνοδος του πετρελαίου συμπαρασύρει τις τιμές χονδρικής στην ηλεκτρική ενέργεια, στο τραπέζι βρίσκεται και η επαναφορά επιδότησης ανά κιλοβατώρα.
Το σενάριο προβλέπει έναν μηχανισμό αυτόματης κρατικής παρέμβασης, ώστε να απορροφάται μέρος της αύξησης πριν αυτή περάσει στους τελικούς λογαριασμούς.
Η ενεργειακή εξάρτηση της Ευρώπης από τις διεθνείς αγορές σημαίνει ότι κάθε διαταραχή στη Μέση Ανατολή μεταφέρεται σχεδόν άμεσα σε φυσικό αέριο και ηλεκτρισμό.
Το ζήτημα αναμένεται να τεθεί και στο προσεχές Eurogroup, όπου θα συζητηθούν οι ευρωπαϊκές αντοχές απέναντι σε μια παρατεταμένη κρίση.
Παρά τα σενάρια, πηγές του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών ξεκαθαρίζουν ότι είναι πρόωρο να ληφθούν αποφάσεις.
